
Mapa potrafi zabrać nas w podróż — jednym spojrzeniem przenosi przez kontynenty i kultury.
Pierwsze mapy, wyryte na glinianych tabliczkach w Babilonie, ewoluowały razem z nami. Przez wieki pełniły głównie funkcję nawigacyjną — również po wejściu w erę GPS.
Dzisiaj mapy robią znacznie więcej: pomagają analizować zachowania ludzi, globalne trendy i codzienne przyzwyczajenia kształtujące nasze życie.
Czy wiedziałeś na przykład, ile szopów zaniedbało porządek w Niemczech albo ile osób w USA zamyka drzwi na klucz?
Kartografowie łączą sztukę, matematykę i technologię, aby wydobyć wzorce z surowych danych i opowiedzieć o nich przez obrazy.
Mniej więcej tak wygląda nasz wybór najciekawszych map wartych bliższego przyjrzenia.
Mieliśmy okazję porozmawiać z uznanym geografem i kartografem Dannym Dorlingiem o jego pracy i zamiłowaniu do map. Dorling postrzega kartografię jako narzędzie do oglądania świata z nowej perspektywy — wybierania, jak go przedstawić, a przy tym jak pokazać innych ludzi. Jako profesor geografii na Uniwersytecie Oksfordzkim podkreśla, że mapy wizualnie porządkują złożone informacje. Dla niego, który jako dziecko lepiej radził sobie z liczbami i wykresami niż z czytaniem, mapy były naturalnym wyborem.
Przed każdym quizem pubowym zaglądam do map — nie tylko politycznych czy miejskich, ale też takich, które pokazują mało znane trendy. Mapy ułatwiają zapamiętywanie informacji dłużej niż zwykłe wykresy czy tabele. Dlatego partie polityczne i media często korzystają z map podczas kampanii — mają ogromną siłę perswazji.
Jak wykazał badacz Anthony Robinson z Penn State, mapy potrafią szybko zyskać zasięg w internecie, wywołać dyskusję i wpływać na opinie. Zarówno mapy poważne, jak i satyryczne odwołują się do emocji i upraszczają skomplikowane informacje — dlatego są chętnie udostępniane i wykorzystywane przez media oraz polityków.
Nie dziwi więc, że mapy przyciągają uwagę w sposób, w jaki zwykły tekst często nie potrafi.
Dorling zwraca uwagę, że opowiedzenie pełnej historii za pomocą mapy bywa trudne. Jednym z wyzwań jest przekonanie odbiorców, dlaczego w ogóle przekształca się dane oraz klarowne wyjaśnienie tej transformacji. Porównuje to do przekształceń stosowanych w wykresach: kartogram — np. przeskalowanie względem liczby ludności — radykalnie zmienia odbiór, mimo że sama baza danych pozostaje bez zmian. Innymi słowy: te same liczby, inna prezentacja — inna interpretacja.
Mapy potrafią wywołać kontrowersje. Klasyczna projekcja Mercatora, na której wiele osób się wychowało, zaczęła zyskiwać krytyczną uwagę — zniekształca rozmiary kontynentów (np. Grenlandia wydaje się podobnej wielkości co Afryka, choć Afryka jest około 14 razy większa). Nowe projekcje, pokazujące np. rozmieszczenie ludności zamiast samej powierzchni, szybko zyskały popularność i zmieniły sposób postrzegania świata.
Student, który przygotował jedną z takich map, tłumaczył, że chciał przybliżyć ludziom rzeczywisty obraz świata: nie tyle powierzchnię, ile to, gdzie żyją ludzie — co ma znaczenie również w geopolityce.
Eksperci zauważają, że kartografowie od zawsze stosowali narrację w projektowaniu map — wiele starożytnych map wpisywało się w lokalne tradycje i opowieści, dzięki czemu skutecznie przekazywały sens świata. W erze przewijania treści kluczowe staje się, które mapy potrafią zatrzymać uwagę. Badania wskazują, że design mapy — kolory, skala, sposób prezentacji — wpływa na emocje odbiorcy. Proste, kolorowe mapy zatrzymują wzrok i zachęcają do głębszego zainteresowania tematem.
Jeśli spodobały Ci się te mapy, warto szukać dalej — świat danych i wizualizacji kryje jeszcze wiele ciekawych historii.
Pochwała potrafi szybko zjednać sobie czyjeś sympatie, ale równie szybko może obrócić się przeciwko nam…
Wprowadzenie Gdy już myślisz, że widziałeś wszystko, trafiasz na zdjęcie kogoś, kto „przechowuje” żelki w…
Nie jest tajemnicą, że uwielbiamy koty. Te małe stworzenia bywają niekiedy zagadkowe, ale ich urok…
Kilka tygodni temu pokazaliśmy wam komiksy jednopanelowe Anthony’ego Smitha. Seria „Cattitude” skupia się na kocich…
Od opanowania ognia i zwalczania chorób po wynalezienie internetu i eksplorację kosmosu — ludzie przez…
Nie wszystko da się logicznie wytłumaczyć. Czasem jednak warto zaufać wewnętrznemu głosowi — nawet jeśli…