Dieter Rams, uznany mistrz wzornictwa przemysłowego, definiował dobre projektowanie jako użyteczne, zrozumiałe, innowacyjne, estetyczne, dyskretne, szczere i trwałe. To jednak nie wszystko — projekt musi być dopracowany w każdym detalu, przyjazny środowisku i możliwie oszczędny w formie. Z czasem jego zasady stały się fundamentem dobrego designu i inspiracją dla wielu twórców na całym świecie.
Nie wszyscy jednak trzymają się tych wytycznych, czego efektem są rozmaite wpadki projektowe — użytkownicy chętnie je dokumentują i śledzą. Poniżej znajdziesz wybór 30 przykładów designu, który najwyraźniej zawiódł: od zabawnych po absurdalne. Przewiń dalej, żeby zobaczyć je wszystkie.
„Dobry projekt skupia się na ludziach i planecie” — mówi projektantka przemysłowa Elodie Delassus. Jako projektanci powinniśmy rozumieć potrzeby użytkownika, jego aspiracje, kontekst oraz wymagania użytkowe, aby stworzyć produkt, który ludzie będą chcieli mieć w swoim życiu.
Odpowiedzialność projektanta to też zrozumienie cyklu życia produktu: dobór materiałów i technologii produkcji ma wpływ na środowisko. „Dobry projekt to nie tylko sensowne użytkowanie i estetyka — to też trwały, zrównoważony produkt” — dodaje Delassus.
Z drugiej strony zły projekt często pomija te aspekty: bywa wadliwy, nietrwały i nieodpowiedni do kontekstu użytkowania. Łatwo się psuje, szybko wychodzi z mody i ignoruje potrzeby odbiorcy.
Jednym z najczęstszych błędów jest kiepski dobór tworzyw — na przykład łączenie dwóch różnych plastków w jednym produkcie. Szczoteczka do zębów z twardym plastikiem i miękkim silikonowym nawilżeniem wygląda ładnie, lecz często uniemożliwia recykling.
Mix materiałów, zwłaszcza połączenie tworzyw z surowcami organicznymi, sprawia że przedmiot traci wartość recyklingową i najpewniej trafi na wysypisko lub zostanie spalony.
Projektanci często zapominają też o trwałości estetycznej i konserwacyjnej. Produkty powinny być łatwe do czyszczenia i nie tworzyć trudno dostępnych szczelin. Lakier miękki w dotyku może być atrakcyjny, lecz z czasem, szczególnie w wilgotnych i gorących warunkach, staje się lepki i niesympatyczny w użytkowaniu.
Nadmierna, nieuzasadniona złożoność to kolejny grzech złego projektu — jeśli forma nie podpowiada użytkowi, jak korzystać z produktu, powstaje chaos i frustracja.
Złe projekty często nie uwzględniają kontekstu użytkowania. Przykładem jest wentylator z intensywnym, niegasnącym diodowym światłem — uciążliwy w sypialni nocą. Projekt powinien brać pod uwagę sytuacje, w których produkt będzie używany.
Projektowanie wyłącznie pod „typowego użytkownika” prowadzi do wykluczeń. Dobre wzornictwo bywa inkluzywne: zaczyna się od ekstremalnych przypadków użycia i dzięki temu poprawia funkcjonalność dla wszystkich.
Dieter Rams, propagator zasady „mniej, ale lepiej”, określił cechy dobrego projektu, aby pokazać, czego można oczekiwać od przemysłowego designu. Jego wpływ na wygląd i sposób działania produktów XX i początku XXI wieku był ogromny — od budzików po ekspresy do kawy.
W latach 70. Rams zadawał sobie pytanie „czy mój projekt jest dobry?” — i na tej podstawie sformułował swoje dziesięć zasad, o których mowa powyżej i poniżej.
Innowacja powinna być celem projektanta. Świat pędzi naprzód, a nowe technologie otwierają możliwość rozwiązania współczesnych problemów w świeży, użyteczny sposób. Innowacja to nowe materiały, technologie czy przemyślenie tradycyjnych rozwiązań tak, by stały się bardziej praktyczne i trwałe.
Dzięki temu produkty bywają nie tylko funkcjonalne, lecz także bardziej ekologiczne i opłacalne w długiej perspektywie.
Rams już w latach 70. zwracał uwagę na środowisko, konsumpcję i problem odpadów. W przemówieniu z 1976 roku wyraził obawę, że przyszłe pokolenia będą oburzone bezmyślnością obecnego wypełniania domów i krajobrazu zbędnymi przedmiotami.
W obliczu kurczących się zasobów naturalnych Rams apelował, by kupujący i projektanci brali odpowiedzialność za stan świata — sprzeciwiał się marnotrawstwu i promował trwałe, przemyślane rozwiązania.
Najważniejszym powodem zakupu produktu jest jego użyteczność — ma działać i ułatwiać życie. Jednak to, co dla jednego użytkownika jest przydatne, dla innego może być bezużyteczne. Dlatego trudno czasem zdefiniować uniwersalne kryteria użyteczności.
Atrakcyjny wygląd zwiększa szansę, że produkt będzie używany — jeśli nam się coś nie podoba, rzadziej po to sięgamy. Rams podkreślał, że design powinien być dyskretny: prosty, intuicyjny i niekrzykliwy. Klasyczna forma, która nie starzeje się szybko, zmniejsza też szansę, że przedmiot wyląduje na śmietniku.
Produkt powinien być szczery wobec konsumenta — nie wolno obiecywać więcej, niż jest się w stanie dostarczyć. Zgodnie z zasadami Ramsa, produkty powinny być niezawodne, trwałe i działać zgodnie z przeznaczeniem, tak aby użytkownik nie czuł się zawiedziony.
Najlepszy projekt jest oczywisty w użyciu — nie wymaga dodatkowego tłumaczenia, a użytkownik docenia przemyślane, proste rozwiązania. Jak powiedział Jared Spool: „Dobry projekt, gdy jest wykonany dobrze, staje się niewidoczny. To dopiero słaby projekt przyciąga uwagę”.
Zmiana wystroju pokoju czy domu potrafi od razu poprawić nastrój. W feng shui istnieje nawet…
Zanim w kieszeniach brzęczały smartfony, a całodobowe kanały informacyjne zalewały nas komunikatami o wydarzeniach, większość…
Gdyby koty potrafiły mówić, pewnie większość czasu spędzałyby na podśmiewaniu się z ludzi. Na szczęście…
Psy mają swoje uniwersalne przyzwyczajenia Psy występują w różnych kształtach, rozmiarach i rasach, ale wiele…
Koty potrafią zamienić zwykłą chwilę w komedię Koty mają wyjątkowy talent do zamieniania nawet najbardziej…
Zanim Ryan Reynolds stał się Deadpoolem, zanim zyskał reputację najbardziej charyzmatycznego sprzedawcy ginu w sieci,…
