Brytyjski fotograf Brock Elbank od wielu lat tworzy portrety osób, których twarze, ciała i życiowe doświadczenia obalają wąskie wyobrażenia o wyglądzie lansowane przez mainstream. W jego pracach dostrzec można piegi i bielactwo, blizny, znamiona, niepełnosprawności czy urazy zmieniające życie — a wszystko po to, by indywidualność umieścić w centrum kadru. Portrety najczęściej powstały na prostym tle, bez zbędnych rozpraszaczy, tak by to mimika, skóra i rysy przyciągały uwagę. Zamiast wygładzać to, co wyjątkowe, Elbank daje widzom szansę naprawdę przyjrzeć się osobom na zdjęciach i poznać ich historię.
Jednym z najnowszych i najbardziej osobistych projektów Elbanka jest cykl poświęcony bezdomności. Pomysł zrodził się po pandemii, kiedy fotograf zauważył wzrost liczby osób bez stałego miejsca zamieszkania w Londynie. Pod koniec 2024 roku rozpoczął dokumentację codziennego życia tych ludzi i ich wyzwań. Podróżuje po Wielkiej Brytanii, fotografując osoby, które doświadczyły różnych form bezdomności: spania na ulicy, przebywania na kanapach znajomych, mieszkania w samochodzie, namiocie czy opuszczonych budynkach, a także korzystania z tymczasowych schronień. Celem jest zrealizowanie serii 101 portretów i wystawa w Liverpoolu — projekt ma obalać stereotypy i pokazywać, że bezdomność nie ma jednej twarzy ani jednego powodu.
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Superhumans Center
Valentyna Osychenko, lat 59, pochodzi z Siewierodoniecka w obwodzie ługańskim. Zanim wybuchła pełnoskalowa wojna, pracowała jako piekarka. 20 maja 2022 roku podczas ostrzału odniosła ciężkie obrażenia: uraz twarzy, uraz czaszkowo-mózgowy i utratę jednego oka. Po udzieleniu pierwszej pomocy była ewakuowana do kilku szpitali, a następnie trafiła do Superhumans Center, gdzie przeszła serię operacji rekonstrukcyjnych w ramach ukraińsko-francuskiej misji. Przed nią jeszcze kolejne zabiegi, ale mimo tego pozostaje niezwykle optymistyczna i aktywna — bierze udział w przedsięwzięciach fotograficznych i filmowych, które mają wspierać i inspirować innych po ciężkich urazach twarzy.
Seria zdjęć: Superhumans Center
Ivan, lat 29, pochodzi z Nowa Odesy na Ukrainie. Przed wojną pracował jako serwisant i prowadził mały biznes transportowy. W 2023 roku zgłosił się na ochotnika do Sił Zbrojnych Ukrainy. Podczas misji bojowej w nocy 4 września 2024 roku jego pojazd natrafił na minę — stracił kończynę i jego przyjaciel zginął. Po samopomocy i kilkukilometrowym marszu w warunkach ostrzału został ewakuowany i leczony. W kwietniu 2025 trafił do Superhumans Center, gdzie przeszedł rehabilitację protetyczną. Obecnie poszukuje pracy, zarówno w cywilu, jak i w strukturach związanych z obronnością.
Wiele projektów Elbanka łączy podobne podejście: zamiast traktować osoby jako przykłady „dziwności”, fotograf stara się pokazać ich człowieczeństwo. Series takie jak Piegi, Białactwo (Vitiligo), CMN (znamiona) czy Blizny ukazują różnorodność wyglądu i osobistych historii. CMN powstał we współpracy z organizacją Caring Matters Now i dokumentuje osoby z wrodzonymi znamionami melanocytowymi. Z kolei cykle Skin i Humankind poszerzają tę eksplorację tożsamości i ciała.
Seria zdjęć: Piegi
Seria zdjęć: Superhumans Center
Ruslana w wieku 18 lat zgłosiła się do Sił Zbrojnych Ukrainy jako operator łączności. 10 lutego 2023 roku podczas ataku moździerzowego straciła nogę. Po długim okresie depresji i zwątpienia przeszła rehabilitację i otrzymała protezę w Superhumans Center. Odzyskała aktywność: biegała na 5 km, wspinała się, uprawiała wake surfing i surfing. Prowadzi popularnego bloga, na którym dzieli się drogą do akceptacji i motywuje innych — szczególnie kobiety — po urazach wojennych. Obecnie pracuje w dziale komunikacji Superhumans jako ambasadorka ośrodka.
Seria zdjęć: Łysienie (Alopecia)
Seria zdjęć: Piegi
Seria zdjęć: Piegi
Seria zdjęć: Superhumans Center
Eddie to ochotnik z Dorset. Przed wojną pracował na dużych jachtach i brał udział w regatach transatlantyckich. Po inwazji Rosji postanowił poświęcić się pracy humanitarnej na Ukrainie — dostarczał żywność, wodę i pomoc medyczną, naprawiał zniszczone budynki i pomagał przy ewakuacjach. 30 stycznia 2025 roku podczas ewakuacji w regionie Donbas został zaatakowany dronem FPV — stracił lewą rękę i nogę. Dzięki szybkiej pomocy ratującej życie po wielotygodniowym leczeniu przeszedł rehabilitację w Superhumans i wrócił do aktywności, w tym do żeglarstwa. Dziś pełni rolę ambasadora ośrodka, nagłaśniając historię Ukraińców i pracę wolontariuszy.
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Humankind
Seria zdjęć: Piegi
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Superhumans Center
Oleg, weteran z Krywego Rogu, był zapalonym wspinaczem i przedsiębiorcą. W czasie pełnoskalowej inwazji zgłosił się na ochotnika i brał udział w walkach, m.in. przy wyzwalaniu Beryslava oraz w bitwach o Soledar i Bachmut. W czerwcu 2023 roku jego pojazd został trafiony przez rakietę — doznał rozległych obrażeń, poparzeń i utracił oko. Sam udzielił sobie pierwszej pomocy i dotarł do kolegów. Przeszedł szereg zabiegów w ośrodkach specjalistycznych, w tym rekonstrukcję oczodołu i rekonstrukcyjne operacje twarzy w Superhumans. Dziś znów wspina się z żoną i marzy o stworzeniu inkluzywnej ekipie wspinaczkowej oraz własnej ściance, pomagając innym odnaleźć radość przez sport.
Seria zdjęć: Vitiligo (bielactwo)
Seria zdjęć: CMN (znamiona)
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Superhumans Center
Yevhen, lat 31, pochodzi z Horishni Plavni. Przed wojną pracował jako kierowca, ma doświadczenie bojowe od 2016–2017 roku. Podczas pełnoskalowego konfliktu doznał licznych obrażeń, w tym poparzeń obejmujących około 20% ciała i urazu szyi od odłamków. Po długim leczeniu trafił do Superhumans Center, gdzie przeszedł skomplikowane operacje rekonstrukcyjne, w tym przeszczepy skóry, aby przywrócić funkcję dłoni; odzyskuje teraz ruchomość palców i planuje powrót do służby.
Seria zdjęć: Vitiligo
Seria zdjęć: Vitiligo
Seria zdjęć: Superhumans Center
Seria zdjęć: Vitiligo
Shanks ukrywał swój łatek przy oku w pracy i fotografowanie go ujawniło, jak wyjątkowy jest ten wygląd. Sesja przebiegła gładko, a po niej miał wrażenie, że trochę bardziej pokochał swoją opaskę na oku — prawdziwa, charakterystyczna twarz.
Seria zdjęć: Superhumans Center
Oleksandr, przed wojną pracujący w kopalni jako elektryk pod ziemią, zgłosił się na ochotnika w pierwszych dniach inwazji. Brał udział w działaniach w wielu regionach, w tym w rejonie Charkowa i Bachmutu. Podczas misji został ciężko ranny od odłamków — doznał uszkodzeń twarzy, przez dłuższy czas nie mógł samodzielnie jeść i miał problemy ze węchem, słuchem i mową. W Superhumans przeszedł co najmniej pięć operacji rekonstrukcyjnych, dzięki którym przywrócono mu funkcję oddychania przez nos i możliwość jedzenia bez sondy. Tymczasowe implanty zębowe poprawiły wygląd, a wsparcie rodziny, zwłaszcza żony i syna, pomogło mu w powrocie do życia. Na dalszą poprawę wciąż czekają kolejne zabiegi.
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Blizny
Seria zdjęć: Humankind
Elbank tłumaczy, że to człowiek i jego historia są dla niego inspiracją. Widok przechodnia potrafi uruchomić ciekawość i chęć wejścia w jego świat, żeby zrozumieć go głębiej i zaprezentować swoją wizję. Fascynuje go dokumentowanie osób, które wyróżniają się wyglądem i często z tym walczą — nie po to, by je etykietować, lecz by pokazać ich wartość, siłę i wyjątkowość.
W ciągu ostatnich piętnastu lat sfotografował ponad 700 osób z ponad 60 krajów — różne pokolenia, kultury i tła etniczne — i za każdym razem uczy się o ludzkiej kondycji przez słuchanie i obserwację. Podczas sesji skupia się na tym, by pokazać osobę tak, jak on ją widzi; bada gesty, wyraz twarzy i ruchy, szukając kąta, który odda to, co w niej niezwykłe. Najważniejsze jest dla niego, czy fotografowany aprobuje powstałe zdjęcie.
Obecnie Elbank pracuje nad projektem Homeless — to bardzo osobista praca. Po pandemii zauważył dramatyczny wzrost liczby osób śpiących na ulicach Londynu i postanowił dokumentować ich życie, mieszkając czasowo w samochodzie, by lepiej zrozumieć codzienne wyzwania. Podróżuje po Wielkiej Brytanii, fotografując osoby, które doświadczyły bezdomności w różnych formach, by edukować i pokazywać, że bezdomność może zdarzyć się każdemu. Chce podkreślić, że z upadku można wrócić — że istnieje nadzieja i wewnętrzna siła, która pozwala odbudować życie. Dąży do stworzenia serii 101 portretów i zorganizowania wystawy w Liverpoolu po ukończeniu projektu.
Rodzinne portrety mają zwykle uchwycić ważny moment i dać coś, do czego można wracać przez…
Najciekawszą rzeczą w obrazach Alai Ganuza może być to, jak niewiele potrzeba im do stworzenia…
Trudno patrzeć na grupę maleńkich, szeroko otwartych oczu szczeniąt i wyobrazić sobie, że niektóre z…
Dla większości z nas jedzenie to coś do zjedzenia. Dla Sarah Rosado może ono jednak…
W miarę jak świat nadal odczuwa brak jednej z największych obrończyń dzikiej przyrody, wzruszające przypomnienie…
Oszczędność to stan umysłu. W obliczu globalnej sytuacji gospodarczej i środowiskowej (przychodzą na myśl określenia…
